कवितामा कविता राई प्रथम (कवितासहित)

0
503

 

काठमाडौं/असार ९

नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानको ६४औं वार्षिकोत्सव (असार ९ गते)का अवसरमा आयोजित राष्ट्रिय कविता महोत्सवमा भोजपुरकी कविता राई प्रथम हुनुभएको छ । भर्चुअल माध्यमबाट आयोजित कविता प्रतियोगितामा राईको ‘देशको नक्सा’ शीर्षकको कविता प्रथम भएको हो ।

धादिङकी अमृता स्मृतिको ‘डढेलापछि पनि वसन्त आउँछ’ दोस्रो भएको छ । ताप्लेजुङकी सबिता बरालको ‘आमा म आएँ अब’, बर्दियाकी निरन्जनकुमारी चन्दको ‘युगीन प्रतिध्वनि’ र नुवाकोटका प्रकाश सिलवालको ‘बोधीसत्वको खोप’ शीर्षक कविताहरू तेस्रा भएका थिए ।

प्रथम घोषित राई भोजपुरको टेम्के मैयुङ गाउँपालिका–९ पानधारेस्थित पञ्जप्रकाश आधारभूत विद्यालयको शिक्षिका हुनुहुन्छ । २०३८ साउन ८ गते भोजपुरको षडानन्द नगरपालिका–१२ देउरालीमा जन्मनुभएका कवि राईको ‘आमा र जून’ कवितासंग्रह प्रकाशित छ । त्यसैगरी ‘गुरु’ उपन्यास प्रकाशोन्मुख रहेको छ । उहाँ बान्तावा राई भाषामा समेत साहित्य सिर्जना गर्दै आउनुभएको छ ।

सानैदेखि साहित्यप्रति रुचि राख्नु हुने कविता राई कक्षा ८ मा पढ्दै गर्दा २०५२ सालको वीरेन्द्र शिल्ड गीति रचना प्रतियोगितामा प्रथम पुरस्कार पाउनुभएको थियो । ‘देउरालीको डाँडा हजुर वरपीपरलको छायाँ, जति टाढा गयो हजुर उति गाढा हुन्छ माया’ शीर्षक गीत रहेको उहाँ बताउनुहुन्छ । उहाँले काठमाडौंमा २०७४ साल असारमा एक कविता वाचनसमेत गर्नुभएको थियो । उहाँले ‘दैवज्ञराज न्यौपाने स्मृति पुरस्कार–२०७६’ बाट सम्मानित हुनुभएको छ ।

प्रथम भएको कविता

देशको नक्सा
-कविता राई
म कोरिरहेकी छु
देशको सग्लो नक्सा ।
खाली पानामा कोर्छु असङ्ख्य रेखाहरू
जसरी कोर्छ एउटा चित्रकार क्यानभासमा
आफ्नी आमाको मुहारचित्र ।
अनायस करेसाको डिल भत्किन्छ
पर्खाल उठाउँछु
सिकुवासम्मै चिरा पर्न खोज्छ आँगन
कुर्कुच्चा दुखिन्जेल किच्छु/टाल्छु
र मेट्छु धाँजाहरू !
विषाक्त हावा बोकिआउने आँधी
उडाउनै खोज्छ मलाई
बलेँसी चिरा पार्ने मुसलधारे वर्षा
बगाउन खोज्छ मलाई
छानाबाट झरेका पानीका तप्कनाले समेत
शिरदेखि पैतालासम्मै भिजाउँछ
तर पनि म उभिइरहन्छु पहाडजसरी
घरको मूल खाँबो समातेर
र कोरिरहन्छु सहस्र रेखाहरू !
ओ ! सिमाना काटिजाने चराहरू
पहाड भत्काएर बगिजाने खोलाहरू
देवल उठाइरहेका पौरखी धमिराहरू
माटोको दरबार उठाइरहेका कमिलाहरू
सुन,
भूगोलका यिनै मसिना रेखाहरूले त
जोडेकी छु मैले तीन कोटी स्वाधीन मुटुलाई
जहाँ उम्रिन्छ प्रेम र विश्वासको बिउ
र लटरम्म खुसीको घाम फल्छ !
छामिहेर त
आँखा चिम्लिएर आफ्नै मुटुको ढुकढुकी
हो, धड्किरहेको छ त्यहाँ
छुटेका भूगोलसँगै छुटेका मनहरू
एकाकार भएको
स्वाधीन देशको सग्लो नक्सा ।

LEAVE A REPLY